Linux coderlarının iyi tasarımcılarla çalışmasını engelleyen bir protokol falan mı imzalandı, hayırdır? 🙂 Bana son derece saçma geldi. Ama işin ilginç yanı, gerçekten de birçok linux demosunun tasarımının ya tamamen coderlar tarafından yapılması ya da zayıf grafikerlerle çalışmaları. Alın size bir tez konusu.

Linux demosu işiyle ilgilenen pek tasarımcı insan yok ne yazık ki, sorun orada. Bu kabulleniş hoş değil ama elden birşey gelmiyor. Kimisi yine de çabaya değer diyebilir kimisi de düzgün yapsalardı diyip downvote edebilir, sonuçta kendi bilecekleri iş. Ha bana daha çok forumdaki linuxçulara pas atıyormuşsun gibi gelmedi değil. Bakalım pası alıp golü atan çıkacak mı? 🙂

Bu bugün yazılmış bir yorum. Görünce ilginç geldi ve paylaştım.
Türkiye'de Linux'da PC demosu yapan büyük bir kitle var, tek dertleri de zayıf grafikler de ben onlara mesaj veriyorum... Benim yaptığım paylaşımları global değerlendirmeniz daha sağlıklı olur.

Tamam abi kızmana gerek yok ya 🙂.
Ama bak Candela imdadımıza yetişti. Son iki senenin Birdie kazananları olan demoları linux demosu. http://www.pouet.net/prod.php?which=57122 http://www.pouet.net/prod.php?which=59318. Klasik Candela işleri, en iyi işleri değil ama gayet güzeller. ıki demoda sadece linux için ama yutub ve vimeo linkleri mevcut.
Hatta üşenmeyeyim;
Covered in bees: http://vimeo.com/42504911
Huge upside down squirrel http://www.youtube.com/watch?v=v7GqZPJyRO4
Özetle sorun tasarımcı adam eksikliğinde. Çok az coder adam aynı zamanda tasarım işinde iyi. Haliyle sonuç görsel olarak pek tatmin etmeyen linux demoları.

@ragonr'a +1.
insan sayisiyla orantili kaliteli insan sayisi da artiyor. bu sorun spectrum, amstrad scene'lerinde de aynen mevcut.

ama gözünüzden kaçan bir nokta var. windows ve linux, c64 ve spectrum gibi değerlendirilemez. sonuç olarak windows üzerinde sittin tane SDL, OpenGL demosu falan var. zaten bir çoğunu port etmek birkaç saat sürer. yani donanım aynı donanım. eğer DirectX kullanılmıyorsa scene'de kullanılan librarylerin çoğu multiplatform. bu nedenle ben kesinlikle "aaa, bu linux demosuymuş, tamam o zaman" diyemiyorum. en basitinden internette sittin tane shader tutorialı var. diyelim ki bir GLSL tutorialından bir efekt uygulandığında windows ya da linux arasında ne tür bir farklılık olabilir ki?
günümüzde adı sanı duyulmamış onlarca PC grubu var. bu grupların bir kısmı tek demoluk gruplar bile olabiliyor. bir partide bir araya geliyorlar, fast demo kasıyorlar, güzel birşey ortaya çıkıyor v.s. kastettiğim bir nevi independent PC scene'inde çıkan kaliteli ürünler. şimdi ben sağlam bir linux demosu kodlasam, partide iyi bir grafikere gitsem ve görsel destek istesem, linux demosu olduğu için beni red mi edecek?
takıldığım konu bunlar benim. bakın yıllar önce bence gayet güzel olan bir GP2X demosunda bile haklı bir eleştiri vardı. "200 Mhz'lik alet, 90'lardaki PC'lerin çoğundan güçlü. 90'lardaki demolarla kıyaslandığında bence çok zayıf. sırf platform GP2X diye beğenmeyi doğru bulmuyorum" demişti birisi. bence odaklanmamız gereken şey donanım, işletim sistemi değil. yoksa işin sonu OpenGL ile demo geliştirip, demo iyi olursa Windows'da, kötü olursa Linux'ta yayınlamaya kadar gider.

skate wrote:günümüzde adı sanı duyulmamış onlarca PC grubu var. bu grupların bir kısmı tek demoluk gruplar bile olabiliyor. bir partide bir araya geliyorlar, fast demo kasıyorlar, güzel birşey ortaya çıkıyor v.s. kastettiğim bir nevi independent PC scene'inde çıkan kaliteli ürünler. şimdi ben sağlam bir linux demosu kodlasam, partide iyi bir grafikere gitsem ve görsel destek istesem, linux demosu olduğu için beni red mi edecek?

linux demosunu hangi compoda yaristirmayi dusunuyorsun ? windows compolarinda yarismasi pek mumkun degil bildigin gibi. normal bir compoda yarisamayacak bir urun icin bir grafikerden destek almakta zorluk yasabilirsin. en azindan o urun icin normal bir windows demosu kadar kasmayacaktir.
ama bu durum soz konusu demoyu begenmek icin yeterli bir sebep degil tabi. o bastan savma, yayinlanmamasi gereken birsey olmus. bence burda case by case degerlendirme en mantikli secenek. adam elinden geldigince iyi bir sey cikarmaya calismissa daha bir pozitif bakmayi uygun goruyorum egzotik platformlar icin.

@coze: normal compoda yarışamayacak ürün mü? abi Türkiye'den (ya da Türkiye orijinli diyelim 😉) adam akıllı 3-5 linuxcu say deseler sen kesin aralarında geçersin ama sen bile partilerde linux demolarının windows ve mac ile aynı şartlarda yarışabildiğini bilmiyorsun. örnek revision:
http://www.revision-party.net/compos/pc
eğer revision parti olarak küçük geldiyse birşey diyemeyeceğim. 🙂 biz biraz da imkansızlıktan dolayı bu tür işlere girmiyoruz 7DX'lerde, Macintosh'u projeksiyona bile bağlayacak aparat olmayabiliyor elimizde. yoksa 7DX'de de elbette ki Linux ve MacOS ürünleri Windows ürünleriyle eşit şartlarda yarışabilirler.
bu arada benim bu başlığı açma nedenim tamamen üründen bağımsız, ürüne "çirkin olabilir ama alt tarafı linux demosu. iş linux coderlarına geldiğinde elbette ki daha bağışlayıcı olmalısınız." deyip, thumb up veren elemanın yorumuydu. genel olarak da böyle bir algı var gerçekten. ama neden? bahsettiğimiz kişiler scenerlar olduğu sürece linux kullanıcı sayısını çok da düşük görmemek lazım diye düşünüyorum. yani linux scene'de tercih edilmeyen bir platform olabilir, ancak o en canavar ASD demoları OpenGL ile yapılmışlardı. Linux'un benim bilmediğim, algılayamadığım bir eksiği mi var, yoksa ortada anlamsız bir mazeret mi var?
şu konuyu tekrar ediyorum. benim gözümde Windows, Mac, Linux scene'i diye sceneler yok. PC scene'i var. Bunlar sadece işletim sistemi. Mac üzerinde Xcode ile de harikalar yaratılabilir, linux'da gcc ile de. Revision gibi partiler de bu platformları desteklediği sürece demoların görsel yönden zayıf olmasının ne gibi bir mazereti olabilir, benim hala aklıma yatmıyor.

Detaylı bir bilgim yok ama aradaki olası farklar ekran kartı sürücülerinin aynı performansta çalışmaması, makinadan makinaya build farklılıkları yüzünden demo'ları başka makinalarda düzgün çalıştırabilmenin zorluğu, zaten önceden windows kullanıcısı olmaları yüzünden linux'a özel iş yapmalarının anlamsızlığı ya da open source programcısı olup demoscene diye birşeyden haberdar olduktan sonra eğlencesine birşeyler kodlamış olmaları, çok ciddiye almamaları gibi sebebler olabilir.
Linux kullanıcıları arasında sıkı bir demoscene takipçisi kitle yok gördüğüm kadarıyla. Birçok linux scene sitesi tek tek kapandı. Linux'a çıkan demoların çoğu port vs. vs. Sorun daha çok diğer gruplar gibi rekabet eden, büyük partilere demo yollayan linux grubu/coder'ı vs. olmaması bence. Öyle olunca adam dur şöyle süper olsun diye uğraşmıyor.

peki o zaman linuxculara teknik bir soru, bilen varsa yanıtlasın lütfen.
ben ortalama bir OpenGL demosu kodladığımda (OpenGL 2.0 kullandım diyelim), linux'un driver sorunları genel bir FPS düşüklüğü mü yoksa belli özellikler kullanıldığında yaşanan sorunlar şeklinde mi gerçekleşiyor? yani sorun Windows'daki ortalama 30 FPS'nin (atıyorum) 17'e düşmesi mi yoksa belli efektlerin hiç çalışmaması ya da bazı flagler açıldığında radikal hız düşüşleri yaşanması mı? sonuç olarak işin önemli bir bölümünü ekran kartı donanımsal olarak yapıyor. yani benim beklentim en fazla ekran kartına mesh, texture v.s. yüklerken ya da image buffer'ı alırken farklılıklar yaşanabileceği yönünde ve bu genel FPS'yi etkileyebilir. ancak çok dinamik değişimler içermeyen bir demo partında, örneğin bir pixel shader efektinde olay GPU'da bitmiyor mu? yani ekran kartının çalışma hızında bir fark olmasına çok da ihtimal vermiyorum açıkçası. elbette ki CPU'ya yüklenen durumlar varsa ya da ekran kartından hesaplanmış framelerin alınması esnasında farklılıklar olabilir. ama bu kadar devasa bir fark olur mu cidden?
modern PC demolarının bir kısmında adamlar ekrana tek bir quad basıyorlar, geri kalan tüm efektler tamamen pixel shader üzerinde gerçekleşiyor. örneğin shadertoy linux'da çok daha performanssız mı çalışıyor (ya da hiç çalışmıyor). öyleyse neden? bu konuda linuxculardan bir yorum bekliyorum.
http://www.iquilezles.org/apps/shadertoy/

ıyi bir grafikçi olsam ve mac, windows gibi platformları bırakıp linux üzerinde bir şeyler yapmayı istesem öncelikle alet edevatların ne olduğuna bakardım. Ve büyük ihtimalle de linux'la hiç uğraşmamaya karar verirdim. Zira linux'ta adam akıllı bir grafik aracı mevcut değil. GIMP, Blender evet varlar ve yoğun olarak kullanılıyorlar, ancak bunlar mac ya da windows için geliştirilmiş araçların yanında ürün ve belge birikimi bakımından devede kulak. Doğal olarak benim gibi düşünenlerin - haklı olarak - çoğunluğu oluşturduğu bir yerde "linux için iyi grafik kültürü" de gelişmeyecektir.

@ray: tamam da sadece coderın linux kullanması yeter. bulacağı grafik artist Mac/Win üzerindeki toollarla grafikleri hazırlasa olmuyor mu? 2d kısmında hazırlayacağın şey bir RGB buffer sonuçta. model diyorsan da MAX'de modelle, istediğin formatta export et MAX script var sonuçta.
bir de şöyle düşünelim. biz GP2X demosu yaptığımızda 3d modelleri GP2X'de mi modelliyoruz? bu nedenle hala bence yeterli bir mazeret yok ortada.

linux, bir windows veya mac yeterliğinde olma iddiasında olduğundan, bir oyun platformu için doğal olabilecek farklı platformdan yardım alma seçeneğini kullanmıyor. linux kullanıcısının, linux'a iş yapan adamın her işi linux'la halletme gibi bir haleti ruhiyesi vardır. linux'un ortaya çıkışından beri, gerçek bir alternatif olma, kendine yetebilmenin gerektirdiği bir rekabet etme anlayışı vardır - esasen GNU'un resmi ideolojisi -. Bu herkes için değilse bile hardcore linux'çuların da benimsediği bir çalışma biçimi. (GNOME'un da dahil olduğu oldukça büyük bir kitle uzun zamandır bunun tersini düşünüyor.)
Ancak işler linux demosu yapan insanlar için nasıl yürür açıkçası hiç bilmiyorum. Ama kaliteli linux demo üretebilmenin önündeki engel kesinlikle ekran kartı sürücülerinin linux uyumsuzluğu falan değil. Nihayetinde Valve, id software gibi firmaların linux için bir şeyler üretiyor olmaları ve bundan gelir elde etmeyi düşünüyor olmaları bile linux'un ürüne elverişli bir opengl platformu olduğunun kanıtıdır.

Abi sorun linux'ta scene kültürü yok. Bi demo yapayımda herkesin eline vereyim diye düşünen kimse yok. O yüzden kimse kasmıyor. Haliyle kasmayan adam kalkıpta iyi grafikerlerin yanına gidip "hacı gel coşturalım bunu" gibi teklifler götürmüyor. Port edilenler haricinde linux'a demo yapan adamlar, keyfine, kendilerini denemek için falan ürün çıkarıyorlar, ortalığı dağıtıp milletin dibini düşürmek için değil.
şunda haklısın ama linux demosu diye alttan almanın bir alemi yok. Demo güzelse güzel, değilse değildir. Hangi platformda olduğu fark etmez. Fakat şu da var ki retro platform diye bir demoya daha çok oy verenler olduğu gibi linux gibi çok ürün çıkmayan platformlara da gereğinden fazla hoşgörüsel yaklaşanlarda oluyor, olmuyor değil de bu konuda yapacak birşey yok sonuçta kişisel görüşleri, doğru veya yanlış.

@Ragnor: evet, sanırım linux için durum senin de söylediğin gibi ama ben hala bunu anlayabilmiş değilim. birçok c64 coderı (örnek: Krill/Plush) bile linux üzerinde cross-development yapmayı seviyor. yani linux scenerların sevdiği bir platform. bu nedenle bana garip geliyor linux üzerindeki demoların zayıf kalması.
retro cihazlar ve linux'u kıyaslamak elma ile armuta dönüşüyor. çünkü linux bir cihaz değil. bizler demoları o cihazın limitlerine göre değerlendiriyoruz. yani biri çıkıp Amstrad CPC'de bir demo yayınladığında, onu ne Atari 2600 ne de PC ile kıyaslıyoruz. diyoruz ki Amstrad CPC'nin özellikleri şu şu şudur, bu güne kadar şunlar yapılabilmiş, bunlar yapılamamıştır. şu efektler platform açısından world firsttür ya da world recorddur. şu grafikler Amstrad'ın X renklik paletine göre güzeldir, değildir v.s. Yani olay "cihaz". Yoksa ben Amiga demosunu Amos, Assembly ya da C demosu şeklinde değerlendirmem. Umrumda bile olmaz. Ben sonuca bakarım. Sonuç dip düşürücüyse o güzel bir demodur, vasatın altındaysa kötüdür. Neye göre? Cihazın yeteneklerine göre.
bu bağlamda retro cihazlar üzerindeki demoların değerlendirilmesinde insanlar "daha çok oy" vermiyorlar, platformun yeteneklerine göre değerlendirme yapıyorlar. tabii eğer bunu iyi değerlendiremeyecek birileri varsa hak ettiğinden yüksek ya da düşük oy verebiliyor ama bunlar da bence birbirini dengeliyor. O platformda o efektin yapılmasının ne kadar zor olduğunu anlayamayan ve düşük oy veren, saçma yorumlar yazan dangalaklar olduğu kadar 100 milyonuncu kez yapılmış logo, scroll ve müzikten başka bir halt içermeyen en standart intro/demo'ya da "inanılmaz! muhteşem!" yorumları yapan dangalaklar var. - dangalaklar + dangalakları götürdüğü için sonuç bence yine doğal bir dengeye oturuyor.
linux'ta ise sırf linux demosu olduğu için beğenmeyen olacağını sanmıyorum. en fazla kendi PC'sinde çalıştıramadığı için biraz da haklı olarak "video please..." yazan tipler görüyorum. ama elinizdeki monster PC'de çok kötü bir demo izlettiği halde "vay be, süper. görseller zayıf da olsa sonuçta linux demosu" demeyi her daim anlamsız buluyorum, bulucam. hatta canım linux demosu kodlamayı çekmedi değil. boş partition da var hazır. hmm... 🙂